Wybór odpowiedniej formy terapii psychologicznej może być kluczowy dla skuteczności procesu terapeutycznego. Obecnie gdy dostępna jest większa liczba podejść i mam tu na myśli tylko te powszechniej znane decyzja ta dla osoby nie obeznanej w temacie w momencie wyboru specjalisty jest dodatkowym dylematem. Nie warto zdawać się tu na przypadek. Dlatego tym artykule przedstawię jak zidentyfikować swoje potrzeby i wybrać nurt psychoterapeutyczny który w największym stopniu wyjdzie im naprzeciw.

Kiedy i dlaczego też warto rozważyć psychoterapię?

Życie niesie ze sobą różnorakie wyzwania i problemy które mogą wpływać na nasze zdrowie psychiczne. W przypadku wielu jednostek diagnostycznych praca psychoterapeuty jest kluczowa bądź istotnie uzupełniająca farmakoterapię. Ale ta praca nie jest skierowana tylko i wyłącznie dla osób zmagających się z zaburzeniami psychicznymi czy neurorozwojowymi. Wysoki poziom stresu, presja zawodowa, problemy osobiste mogą prowadzić do poczucia przytłoczenia a psychoterapia (czy też inne, mniej „głębokie” formy pracy ze specjalistą) oferuje wsparcie i narzędzia które pomagają radzić sobie z konkretnymi trudnościami klienta. Jeśli zastanawiasz się nad rozpoczęciem psychoterapii to warto zapoznać się z najpopularniejszymi nurtami aby możliwie świadomie wybrać tą najodpowiedniejszą dla siebie.

Najpopularniejsze nurty psychoterapii:

Psychodynamiczna 

Wywodząca się z psychoanalizy będąca jej zmodyfikowaną wersją. Zakłada eksplorację doświadczeń także z wczesnych etapów życia, konfliktów, treści nieuświadamianych (między innymi emocji, potrzeb). Z założenia długoterminowa, nawet kilkuletnia. Zarzuty wobec niej oprócz generowania sporych kosztów dla klienta jest jej słaba weryfikowalność jej skuteczności – zadowolenie klienta ze spotkań nie jest bowiem tożsame z tym, że problem z którym się zgłosił do specjalisty został rozwiązany dzięki interwencji czy też jego wpływ na funkcjonowanie został zminimalizowany.

Poznawczo-behawioralna (CBT) 

Skupiająca się na zależnościach między myślami / przekonaniami klienta, emocjami i zachowaniami. Identyfikacja nieadekwatnych, niesprzyjających wzorców myślenia i ich zmiana na przystosowawcze pociąga za sobą zmiany zachowania. Duży nacisk na stosowanie skutecznych technik, struktury, wyznaczanie konkretnych celów. Ta forma jest konkretna, o udowodnionej naukowo skuteczności i z założenia dość krótkoterminowa – między 10 a 20 spotkań.

Systemowa 

Analiza funkcjonowania klienta z dużym naciskiem na jego otoczenie społeczne na przestrzeni życia, role jakie w nim odgrywał, wzorce myślenia i przeżywania oraz tendencje do radzenia sobie w obliczu problemów. Ten nurt jest często stosowany w przypadku terapii rodzin – psychoterapeuta skupia się na wzorcach interakcji między jej członkami, równowagą między poczuciem bycia indywidualną jednostką a przynależnością do rodziny i proponuje zmiany np. w obrębie komunikacji. Przez niektórych bywa zaliczana do III fali CBT

Humanistyczno-egzystencjalna 

Podejście to kładzie nacisk nie na eliminację czy ograniczenie wpływu objawów lecz na rozwój osobisty klienta pod kątem odkrywania potrzeb i prowadzenia życia zgodnie z autentycznymi wartościami. Jedną z popularnych form tego nurtu jest Gestalt skupiający się na rozpoznawaniu emocji oraz zintegrowaniu elementów świata wewnętrznego klienta (między innymi właśnie emocji, przekonań, potrzeb) aby osiągnąć poczucie równowagi – brak jest jednak dowodów na skuteczność tej formy psychoterapii w przypadku zaburzeń.

Identyfikacja potrzeb / celów i podjęcie decyzji

Istotna jest refleksja nad tym z czym właściwie chcemy zwrócić się do specjalisty i jakie problemy chcielibyśmy rozwiązać – na tej podstawie możemy już zawęzić wybór psychoterapeuty szukając go wśród praktykujących dany nurt, wcześniej zapoznając się z formami pomocy psychologicznej i psychoterapeutycznej oraz z nurtami psychoterapii. Można zmniejszyć tym samym ryzyko niezadowolenia z procesu. Oczywiście nie warto zapominać też, że istotne w trakcie korzystania z wszelkiej formy pomocy jest nasze zaangażowanie i otwartość wobec specjalisty – i tu istotne jest aby był on osoba przy której czujemy się wystarczająco bezpiecznie i swobodnie aby możliwa była szczera, bezpośrednia komunikacja.